Poslodavci u Republici Srpskoj sve teže pronalaze pojedine profile radnika, među kojima su vaspitači, profesori matematike i fizike, ljekari, medicinske sestre, ali i stolari, bravari, konobari i pomoćni kuvari.
Naime, na evidenciji nezaposlenih u Republici Srpskoj krajem avgusta bilo je ukupno 47.811 lica, što je za 3.323 lica, odnosno 6,5 odsto manje nego u istom periodu prošle godine, kada je bilo evidentirano 51.134 nezaposlenih.
Manje nezaposlenih na evidenciji
Od ukupnog broja evidentiranih, 15.933 lica imaju srednju stručnu spremu, dok je 15.429 kvalifikovanih (KV) radnika. Visoku stručnu spremu (VSS) ima 5.593 lica.
“Prosječna dužina čekanja na zaposlenje zavisi od stepena i vrste obrazovanja, stanja na tržištu rada, radnog iskustva i vještina, starosne strukture, regionalnih razlika, kao i mobilnosti i uključenosti lica u aktivne mjere zapošljavanja”, navode iz Zavoda za zapošljavanje Republike Srpske.
Među nezaposlenim licima sa trećim stepenom stručne spreme na birou su najzastupljeniji prodavači, bravari, auto-mehaničari, kuvari i metalostrugari.
Kod četvrtog stepena najviše je ekonomskih tehničara, maturanata gimnazije, dok su među visokoobrazovanim nezaposlenim licima najbrojniji diplomirani ekonomisti, pravnici i profesori razredne nastave.
Koji visokoobrazovani kadar najviše traže?
“U okviru visoke stručne spreme (VSS), poslodavci iskazuju potrebu za zapošljavanjem profesora razredne nastave, pri čemu treba imati u vidu da se često traže zamjene na određeno vrijeme, što uslovljava veću potražnju, diplomiranih ekonomista, vaspitača u predškolskim ustanovama, diplomiranih pravnika, profesora matematike i fizike, ljekara, kao i profesora srpskog i engleskog jezika, te hemije i drugih srodnih zanimanja”, kazali su iz Zavoda.
Dodaju da su ekonomisti i pravnici istovremeno među najbrojnijim zanimanjima na evidenciji nezaposlenih i među najtraženijim profilima kod poslodavaca, što ukazuje na kontinuirana kretanja i cirkulaciju kadra u ovim profesijama.
Nedostaju ljekari, vaspitači i zanatlije
“Istraživanje tržišta rada pokazalo je izražen nedostatak radne snage u pojedinim zanimanjima. U oblasti obrazovanja deficitarni su vaspitači, profesori matematike i fizike te učitelji razredne nastave. U zdravstvu i socijalnoj zaštiti nedostaju ljekari, ljekari specijalisti i medicinske sestre/tehničari”, kažu iz Zavoda.
Pojašnjavaju da su u prerađivačkoj industriji i zanatstvu deficitarni stolari, tesari i bravari, dok su u uslužnim djelatnostima, posebno u ugostiteljstvu, najpotrebniji pomoćni kuvari, konobari i pomoćni radnici.
“Dodatni izazov predstavlja činjenica da su lica ovih zanimanja uglavnom starije životne dobi, što dodatno otežava obezbjeđivanje potrebnog kadra u narednom periodu. Poslodavci često traže određeni stepen obrazovanja i radno iskustvo, dok se značajan broj potreba odnosi na nekvalifikovanu radnu snagu, bez jasno definisanih kompetencija i vještina”, ističu iz Zavoda.
Ističu da to potvrđuje i primjer građevinskih radnika, koji su bili među najtraženijim zanimanjima, ali je popunjeno svega 19 odsto prijavljenih radnih mjesta, najviše zbog težih uslova rada i nedovoljnog interesovanja nezaposlenih za ove poslove.
Ugostitelji: Sve je manje školovanog kadra
Goran Kurtinović, član Upravnog odbora Udruženja poslodavaca ugostiteljstva i turizma Republike Srpske “Horeca”, ističe da je u Srpskoj nedovoljno školovanog kadra iz oblasti ugostiteljstva, zbog čega, kako kaže, kvalitet usluge opada.
“Sve su veći i veći problemi. Usluga nam zbog toga i nedovoljno školovanog kadra slabi, a mi se privikavamo”, kaže on za “Nezavisne novine”.
Dodaje da veliki broj ljudi napušta ovu profesiju, jer je, kako kaže, sve teže raditi s ljudima, dok rad u ugostiteljstvu podrazumijeva i rad u drugoj smjeni, često do kasno u noć.
“Ljudi će pristati da rade i za manju platu ako imaju slobodne vikende”, kazao je Kurtinović.