U Foči će ove sedmice svečano biti obilježene dvije decenije od početka gradnje Hrama Svetog Save i prve arhijerejske liturgije koju je na njegovim temeljima služio blaženopočivši mitropolit dabrobosanski Nikolaj.
Svečana akademija u Svetosavskom hramu biće tim povodom održana sutra u 19.00 časova, a u srijedu, na praznik Pokrova Presvete Bogorodice, arhijerejsku liturgiju služiće NJegovo visokopreosveštenstvo mitropolit dabrobosanski Hrizostom.
Pokrov Presvete Bogorodice za Foču ima poseban značaj. Na taj praznik, mitropolit dabrobosanski Nikolaj je 1994. godine osveštao Duhovnu akademiju, što je bio pokretač duhovnog preporoda Foče, da bi 2006. upravo na taj praznik osveštao temelje Hrama Svetog Save i na temeljima služio prvu liturgiju.
Na Pokrov Presvete Bogorodice 2009. godine osveštana su i podignuta zvona na dva impozantna zvonika, a 2012. osveštani i postavljeni časni krstovi na kupole.
Starješina Hrama Svetog Save, protojerej-stavrofor Dušan Andrić podsjeća da je Pokrov Presvete Bogorodice dan kada fočansko sveštenstvo svake godine narodu podnosi izvještaj šta je tokom te godine urađeno na izgradnji Hrama i šta je planirano u narednom periodu da se radi.
On ističe da je 20 godina od prve liturgije mali jubilej, ali veliko svjedočanstvo istrajnosti vjere, truda i blagodarnosti Gospodu.
“Dvodnevna svečanost započeće večernjim bogosluženjem sa iznošenjem petohljebnice u 18.00 časova, u nastavku kojeg će vjerni narod moći da pogleda izložbenu postavku o toku izgradnje hrama – od temelja do današnjih dana i života crkve, a onda će u 19.00 časova uslijediti svečana akademija prvi put u ovakvom obliku u našem Hramu. Prisjetićemo se ljudi koji su svojim trudom, žrtvom i vjerom ugradili i utkali sebe u Svetosavski hram, ali svakako i bitnih događaja koji su obilježili život naše crkve”, kaže starješina Hrama Svetog Save.
Besjednik na svečanoj akademiji biće univerzitetski profesor istorije iz Beograda Miloš Ković, a učestvovaće i Đorđo Govedarica iz Foče, koji je video-snimcima propratio cijelu izgradnju hrama od temelja do ukrovljavanja, a koji će na akademiji kazivati svoju pjesmu o ovoj fočanskoj svetinji.
Sutradan, na Pokrov Presvete Bogorodice, mitropolit Hrizostom služiće arhijerejsku liturgiju i u čin đakona rukopoložiće svršenog teologa Milomira Lalovića iz Kalinovika.
U nastavku liturgije, crkveni hor “Pobratimstvo”, koji djeluje pri Hramu Svetog Save, proslaviće krsnu slavu, a nakon liturgije ispred Hrama biće upriličeno posluženje za vjernike.
Iz Crkvene opštine poručuju da je proslava jubileja velika blagodarnost Gospodu za sve što je darovao Foči, koja je veliki duhovni centar srpskog pravoslavnog naroda.
Izgradnjom Hrama Svetog Save u Foči ispunjen je viševjekovni zavjet pravoslavnih Fočaka da u centru grada ponovo imaju crkvu, kao što je to bilo prije turskog ropstva, čime su pretočeni u djelo poznati narodni stihovi: “Hoćemo li, čoče, čoče, gradit` crkvu nasred Foče”.
Hram Svetog Save, čija površina nadmašuje 1.500 metara kvadratnih, a koji je projektovao poznati arhitekta Predrag Ristić, smatra se najvećim pravoslavnim hramom u Republici Srpskoj i BiH.
Čin velikog osveštanja hrama izvršio je NJegova svetost patrijarh srpski Porfirije 26. novembra 2023. godine.
Freskopisanje hrama počelo je 2024. godine, a ovih dana završeni su radovi na mermernom oblaganju unutrašnjih zidova do metar i po visine, kao i mermerno oblaganje nosivih stubova.
Izvor: SRNA
